Омар Хайям

Омар Хайям

Ираны гүн ухаантан, яруу найрагч, одон оронч, хөгжим судлаач, тэрээр рубай хэмээх 4 мөрт шүлгийн "хаан" хэмээн Өрнө, Дорнод цоллогддог билээ. Түүний бүтээлийг уншиж, судлах явцад хэдүйвээр Омар Хайяам буддын шашинтан биш боловч хоосон чанарыг таних гэж хамгийн ихээр зүтгэсэн эгэл боловч эгэлгүй нэгэн гэж санагдана. Өдгөөгөөс 1000 шахам жилийн өмнө буюу 1048-1131 онд амьдарч асан тэрээр Дорнын агуу гүн ухаантан, эмч, яруу найрагч, бодисын зүй тогтолсудлаач Ибн Синагийн шавь билээ.

Омар Хайямын 4 мөрт шүлгүүд \рубай\

***

Бурхангүйгээс бурхан хүртэл - ганцхан хором

Тэгээс тэмдэгтэй тоо хүртэл - ганцхан хором

Асар үнэтэй энэ ганц хормыг хайрлавч

Амьдрал гэгч их ч биш, бага ч биш - ганц хором

***

Усгал нүдний үлэмжийн чанар бурханы мэлмий

Утга төгс бүтээл урлах заяатай бид

Ертөнцийн бүслүүр үнэт эрдэнийн бөгж гэвээс

Ерөөсөө тэр бөгжинд шигтгэсэн очир алмааз билээ

***

Анхилам цэцэрлэг, аялаг бүсгүй, аяга дарс

Ай миний диваажин энэ дээ, өөр юу ч хүсэхгүй

Тэнгэрийн диваажинг өдгөө хэн ч үзээгүй явна

Тиймээс газрынхаа диваажинд амирлан жаргаюу

***

Яс мах, бие цогцосыг бүрдүүлэгч, бүхнээс хүчит бурхан та

Яагаад бидэнд мөнх нас бэлэглэхийг хүсээгүй юм бол ?

Хэрвээ бид төгс төгөлдөр юм бол - юунд үхдэг билээ ?

Хэрвээ төгс бус бол - хэн тэгээд гологдлыг бүтээсэн юм бол ?

***

Алмайран зүгээр сууж гутан гунирхдаг

Алиа зугаа, алив гомдлыг өршөөдөггүй хүн ичгүүртэй еэ

Чавхдаст хөгжмийн утсыг тасраагүй байхад нь дуулцгаа !

Чулуун хөнөгийг бутраагүй байхад нь ууцгаа !

***

Үнэхээр хөлжсөн баячуулд бүү атаарх

Үүр гийсний эцэст наран жаргадаг жамтай

Амьсгаа авах төдий хоромхон зуурын амь насаа

Амьтнаас зээлсэн гэж санаад ариглаарай

***

Бурхнаас бидэнд хэмжиж өгсөн юмсыг андууд минь

Булхай оруулан ихэсгэж, багасгаж болохгүй

Өр зээл тавихгүй, бусдын эд рүү шунахгүй

Өөрт оногдсоноо ухаантайхан хүртэцгээе

***

Ганхаж буй сарнай цэцгийн бут бүхэн

Гайхам сайхан бүсгүйн чандраас ургасан байж таарна

Өнөөдөр бидний гишгэлж буй өвс бүхэн

Өчигдөрхөн цохилж асан зүрхнээс соёолсон байж мэднэ

***

Эзэд ноёд энд хоргой торгонд хөлбөрч байсан

Эднүүст элч нар хар хурдаараа ирдэг байсан

Өдгөө энэ бүхэн баларч, нурсан балгасны ормон дээр

Өнчин хөхөө ганцаараа "Гүүг, гүүг" донгодно

***

Ваар хийдэг хонгилд орж нэг үзлээ

Ваарчин аяганы амсарыг илбэдэх мэт эргүүлж байлаа

Тэр нэгэн гоё аягыг эцгийн минь чандраар урлахыг

Тэрүүхэн агшинд би гэнэтхэн мэдсэн шүү

***

Үхэх төрөхийн утга учир оньсого мэт

Үзтэл мэргэд утга учрыг нь олж чадсангүй

Битүү цагирагийн эхлэл, төгсгөл хаана байнам

Бид хаанаас ирсэн, хаашаа одох вэ ?

***

Дээд ухаантай дэндүү үзэсгэлэнтэй хүмүүнийг ч

Дээд тэнгэр, үндсээр нь цавчин газарт нуучихна

Ай, Бид, ямар ч ашиггүй элэгдэх нь хөөрхий !

Амьдралыг амсаа ч үгүй байж, амьдраад дуусчихыг яана !

***

ОРЧУУЛСАН М.ШАГДАРСҮРЭН

ЭВЭР
 
ЗАГАЛ
Сэтгэгдэл (0)
Анхаар!
Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд хариуцлага хүлээхгүй. !!!