Дулдуйтын Данзанравжаа

Дулдуйтын Данзанравжаа

1803 онд Говийн догшин ноён хутагт гэж алдаршсан Данзанравжаа мэндэлжээ. Түүний үзүүлсэн шид, хувилгаан чанарын тухай үлгэр домог мэт хууч яриа ард түмний дунд элбэг. Гэвч ноён хутагт Данзанравжаа өөрийн зохиосон найраг, шүлэг, сургааль, амьдралын үнэн, жам ёсыг шингээсэн гүн ухаант туурвилуудаараа Монголын утга зохиол, урлагийн ертөнцөд мөнхөрсөн билээ. Түүний байгуулсан Саран хөхөө театр, ардыг соён гэгээрүүлэх номын сан, сургууль, сүм хийд, музей зэрэг нь өдгөө ч хадгалагдан ирсэн. Тэрээр зарим шүлгэндээ ая оруулан дуу болгож мөнхөлсөн нь ч бий. Үлэмжийн чанар, Ичиг ичиг, Хиргүй тунгалаг, Тэргэл сарны гэрэл зэрэг олон гарамгай билэгт бүтээлүүд нь хүний оюун билэг саруул, ёс суртахуун төгөлдөр, сэтгэл ариун байхын мөн чанарыг сургасан байдаг билээ. Үүнээс гадна түүний энэхүү бүтээлүүдийг дуулан оршоовоос Дарь эхэд аврал одуулах мэт буян, сэтгэлийн их сайн сайхан, амар амгаланг хураадаг хэмээн билэгддэг.
Энэ мэдээ хуучирсан буюу 2022/10/01-нд нийтлэгдсэн мэдээ болно.

Ичиг ичиг

Аяа бас, буян хураалгүй насажсан хөгшид ичиг

Аяа бас, сэтгэлээ засалгүй гангалагч залуучууд ичиг

Аяа бас, номыг сэтгэлтэйгээ нийлүүлээгүй мэргэд ичиг

Аяа бас, албатаа алаглагч ноёд ичиг

Аяа бас, аавыгаа өргөхгүй, эрийг өргөгч охид ичиг

Аяа бас, төрийг цуугиулагч түшмэд ичиг

Аяа бас, номыг үл суран элдвийг сурагч банди нар ичиг

Аяа бас, бясалгалыг үл эрхэмлэн, пад хэмээн бархирагч Егүзэр нар ичиг

Аяа бас, өдөр хийдэд суугаад, шөнө айл хэсэгч хуврагууд ичиг

Аяа бас, ил сүжиглээд далдуур идэгч шавь нар ичиг

Аяа бас, тустай сэтгэлийг бодолгүй өртөг бодогч эмч нар ичиг

Аяа бас, өөрийн гэмийг үзэхгүй бусдын гэмийг шүүгч хэрсүүчид ичиг

Аяа бас, нүд царай харавч сэтгэл нь бөгсөнд эргэгч хүүхнүүд ичиг

Аяа бас, өдөр бусдыг сургаад шөнө өөрөө цалгайрагч номч нар ичиг

Аяа бас, өөрөө айл хэсэж ирээд эхнэрээ шаргаагч эрчүүд ичиг

Аяа бас, эв журмыг умартан бусадтай ханилагч эхнэрүүд ичиг

Аяа бас, энэ гэмүүд надад буй бол олны дундаас би ганцаар ичиг

Аяа бас, их бага бусдад байгаа бол хэн ч болов тэр ичиг ичиг

Аргаа бүү барагтун. Ай хөөрхийнүүд минь ээ.

Баруун зүгийн тэнгэр тулам Зэс уул
 
Хөгжмийн зохиолч Нацагийн Жанцанноров Шинжлэх ухааны докторын зэрэг хамгаална
Энэ мэдээ хуучирсан буюу 2022/10/01-нд нийтлэгдсэн мэдээ болно.